Fibromiyalji Sendromu

Sendrom, tıpta bulgular topluluğuna verilen isimdir. Fibromiyaljide bir grup bulgunun (semptomun) birlikte olması durumudur. Fibromiyaljinin kelime anlamı kaslarda, bağlarda, tendonlardaki ağrıdır. Birçok hasta vücutlarındaki yaygın ağrıdan şikayetçidir. Kaslarında çekilme hissi veya ağır bir efor sonrasındaki ağrıyı kişi hisseder.

Fibromiyalji kadınlarda daha sık rastlanır. Her yaşta rastlanabilir. Semptomların şiddeti kişiden kişiye değişmektedir. Fİbromiyaljide bulunan semptomlar;

Ağrı

Fibromiyaljide görülen ağrıda belirli bir lokalizasyon ve karakter mevcut değildir. Hastalar derin kas ağrıları, yanma, burulma gibi değişik karakterde ağrı tanımlarlar. Özellikle sabah saatlerinde ağrı ve kas tutukluğu daha fazladır.

Yorgunluk

Hastalar bir yorgunluk hissinden şikayetçidirler. Bu yorgunluk genelde beyinsel bir yorgunluk olarak tanımlanır. Enerjisi çekilmiş gibi hissederler. Bazı hastalar yaşadıkları yorgunluğu kol ve bacaklarına sanki beton bloklar bağlanmış gibi tanımlarlar.

Uyku Bozuklukları

Bir çok fibromiyalji hastasında alfa-EEG bozukluğu olarak isimlendirilen uyku sorunları vardır. Bu belirti, uyku labaratuvarlarında yapılan çalışmalar ile ortaya konmuştur. Bu kişiler uykuya kolayca dalmalarında rağmen sanki uyumuyormuşçasına ortaya çıkan beyin aktiviteleri nedeni ile derinleşememektedir. Yani hastaların yarı yarıya uyudukları söylenebilir. Birçok vakada hasta ile karşılaşan doktor uyku testlerini imkansızlıklar nedeni ile isteyemez. Genelde hastalar bu durumu uykudan uyandıklarında sanki bir ağır bir iş yapmış gibi dinlenmeden kalktıklarını söyleyerek belirtirler.

Fibromiyalji hastalarında başka uyku sorunları da görülebilir, örneğin; uykuda kolların bacakların ani olarak sağ sola atılması, diş gıcırdatmak.

Barsak Sorunları

Konstipasyon (kabızlık), diare (ishal), sık sık karın ağrısı, gaz çıkartmak ve mide bulantısı fibromiyalji hastalarında sık rastlanan bulgulardır.

Kronik Başağrısı

Tekrarlayan migren ve tansiyon tipi baÅŸ aÄŸrıları, fibromiyaljik hastaların %50’sinde görülen semptomdur.

Temporomandibüler (Çeneler Arası Eklem) Eklem Sorunları

Alt ve üst çene arasında yer alan eklemin fonksiyon bozukluÄŸu da bir sendrom olarak bilinir. Yüzde ve baÅŸta ÅŸiddetli aÄŸrılar duyular. Fibromiyalji hastalarının %25′inde bu tip sorunlara rastlanmaktadır.

Değişik Kimyasal Maddelere Karşı Hassasiyet

Parlak ışık, değişik kokulara, gürültüye, bazı ilaçlara ve değişik besinlere karşı bir hassasiyet, %50 oranında fibromiyalji hastalarında görülür.

DiÄŸer Semptomlar

Dismenore (ağrılı adet görmek), ğögüs ağrısı, adele tutuklukları, hafıza kayıpları, duyu sorunları, karıncalanma, kas seyirmeleri, sık idrara gitmek, deri hassasiyeti, göz kuruluğu ve ağız kuruluğu.

Fibromiyalji Tablosunu Olumsuz Etkileyen Faktörler

Bir çok faktör fibromiyaljinin ortaya çıkışını veya tablonun ağırlığını değiştirebilir. Havaların soğuması, kapalı ve kasvetli havalar, soğuk gibi iklimsel koşullar bile bu sendromun görülmesi için yeterli sebep olabilr. Stres, depresyon, sıkıntılar, aşırı yorgunluklar ve insanın moral değerlerini olumsuz olarak etkileyen tüm faktörler, fibromiyalji için kötüleştirici faktör olabilir.

Fibromiyalji’nin Sebepleri

Bu konuda bir çok düşünce ortaya atılmıştır, bazı virüsler veya bazı hastalıkların görülmesi (romatoid artrit, lupus ve hipotiroidizm gibi), trafik kazaları sebep olarak ileri sürülmüştür. Ancak bütün bu etmenlerin asıl neden olmadıkları ve hastalığın altında yatan fizyolojik etmeni uyandırdıkları düşünülmektedir. Böyle bir sendroma ne neden olabilir? sorusunun yanıtı beyindeki bilgi taşıyıcı nörotransmitterler de denilen bilgi taşıyıcı moleküllerde saklı olduğu düşünülüyor. Nörotransmitterlerden noradrenalin, serotonin ve P maddesi seviyelerinde değişmeler olduğu bilinmektedir. Büyüme hormonu ve kortizol hormonununda miktarlarının bu hastalarda değiştiği bildirilmiştir.

Tedavi

Fibromyalji kronik bir durumdur, uzun süreli bir hastalık olmasına rağmen zamanla birçok hasta semptomlarından kurtulmaktadır ve bir kısmında ise hiçbir şikayet kalmamaktadır.

Bu sendromun tedavisinde ağrı ile mücadele ve kaliteli bir uyku sağlanması tedavideki ilk yaklaşımdır. Vücut serotonin seviyesini yükselten, depresyon gibi durumlarda da kullanılan ilaçlar tedaviye başarı sağlar. Ağrı ile mücadelede Steroid olmayan şişlik gidericilerden uzman doktorlar tarafından önerilmektedir, yetersiz kalındığı durumlarda ağrılı noktalara enjeksiyon ile lokal ağrı gidericiler verilmektedir. Hafif egzersiz programları da hastalar için iyi sonuçlar vermektedir.